Araç kiralama sektörü, ekonomik koşullar, döviz kurlarındaki dalgalanmalar, faiz oranlarındaki artışlar ve araç teminindeki zorluklar gibi faktörlerle son 10 yılın yükselen trendi olmaya devam ediyor. Önce şirketler için avantajlı çözümler sunmaya başladı uzun dönem araç kiralama firmaları. Değişen ve zorlaşan ekonomik şartlar nedeniyle bireysel kullanıcılar için de avantajlı hale gelmeye başladı. Bugün ise, koşullar sürekli değişse de yerini sağlamlaştırmış bir sektör olarak gelecek vaat eden trend sektör ünvanını hâlâ koruyor. Tüm bunları, elektrikli araçların etkisini de dikkate alarak, Renticar CEO'su Zafer Salman'a sorduk.
Sektörün son yıllardaki dönüşümünü nasıl değerlendirirsiniz?
Türkiye'de araç kiralama sektörü, son yıllarda önemli bir dönüşümden geçti ve bu dönüşümün en dikkat çekici yönlerinden biri, sektörün giderek daha kurumsal bir yapıya bürünmesidir. Genel ekonomik sıkıntılar, döviz kurlarındaki dalgalanmalar, faiz oranlarındaki artışlar ve araç teminindeki zorluklar gibi faktörler, sektörü etkilerken, bu zorluklarla başa çıkmak için daha sağlam, kurumsal ve stratejik yaklaşımlar geliştirmek zorunlu hale geldi. Özellikle pandemi sonrası dönemde, araç sahibi olmanın maliyetleri artarken, kiralama hizmetlerine olan talep de önemli ölçüde arttı.
Sektörün bu kurumsallaşma sürecinde en önemli faktörlerden biri, dijitalleşmenin hız kazanması oldu. Son yıllarda araç kiralama firmaları, dijital platformlar üzerinden hizmet sunmaya odaklanarak müşterilerine daha hızlı ve pratik çözümler sunmaya başladılar. Renticar olarak biz de bu dijital dönüşümde öncü bir rol oynadık, dijital kanallar üzerinden kesintisiz hizmet sunuyoruz.
Bu dönüşümü ticari olarak mümkün kılan şartlar nasıl oluştu?
Yüksek araç maliyetleri ve kredi faiz oranlarının artması, bireylerin ve şirketlerin araç sahibi olma yerine kiralama hizmetlerine yönelmesine neden oldu. Bu eğilim, özellikle uzun dönem kiralamalar ve filo kiralama hizmetleri açısından sektörde büyük bir büyüme sağladı. Bunların yanında, Türkiye'de artan turizm faaliyetleri de araç kiralama sektörünü olumlu yönde etkiledi. Özellikle turistik bölgelerde ve büyük şehirlerde araç kiralama hizmetlerine olan talep hızla arttı.
Gelecekte hangi trendleri görmeyi bekliyorsunuz?
Gelecekte araç kiralama sektöründe bir dizi yenilikçi trendin öne çıkacağını öngörmek mümkün: elektrikli araçların yaygınlaşması, otonom araçlar ve sürücüsüz araç kiralama, kişiselleştirilmiş ve esnek kiralama hizmetleri, mobilite hizmetleri ve paylaşımlı araç kiralama. Bu değişimler, teknolojik gelişmelerden tüketici beklentilerindeki değişikliklere kadar pek çok faktör tarafından şekillenecek.
Otonom araçlar, sürücüsüz seyahat imkânı sunarak kiralama sektöründe konforu en üst seviyeye taşıyacak. Kullanıcılar, araç kiraladıklarında sürücü olmak zorunda kalmadan, sadece seyahatlerinin keyfini çıkarabilecekler. Filo yönetimi çok daha verimli hale gelecek; araçlar merkezlerden belirlenen noktalara otomatik olarak teslim edilebilecek.
Elektrikli araçların pazara etkisi nasıl?
Elektrikli araçlar, otomotiv sektöründe devrim niteliğinde bir dönüşüm başlattı. Sürdürülebilirlik, çevre dostu teknolojiler ve düşük karbon emisyonu gibi birçok avantaj sunuyor. Renticar olarak biz de elektrikli araç kiralama seçeneklerimizi genişletiyoruz. Tabii ki bu geçiş sürecinde bazı zorluklar var: şarj altyapısının henüz tam olarak gelişmemiş olması, elektrikli araçların ilk satın alma maliyetlerinin yüksekliği ve menzil konusu gibi faktörler süreci yavaşlatabilir. Ancak orta vadede bu engellerin aşılacağına inanıyoruz.
TOGG ile global rakipler arasında bir fark var mı?
Global elektrikli araç üreticileri, özellikle Tesla, BYD gibi markalar, sektörde çok daha önce yer almaya başladılar ve bu onlara ciddi bir teknolojik avantaj sağladı. TOGG ise daha genç bir marka olmasına rağmen, Türkiye'de büyük bir potansiyeli temsil ediyor ve yerli üretim olması önemli bir avantaj. TOGG'un Türkiye'nin ilk elektrikli otomobili olarak pazara girmesi, ülkemizde elektrikli araç ekosistemini büyütme konusunda önemli bir rol oynayacak.
RentiCar'ın kuruluş hikayesi
Her şey, otomobil yatırımı yapmadan bir araç kiralama şirketi kurmanın mümkün olup olmadığı fikriyle başladı. RentiCar olarak, broker modeli ile faaliyet göstermeye karar verdik. Bu modelde, kendi filomuz olmadan, tedarikçilerimizin sunduğu araçları müşterilerimizle buluşturarak daha geniş bir hizmet ağı oluşturuyoruz. 100'den fazla tedarikçi ile güçlü iş birlikleri kurarak, geniş bir araç yelpazesini müşterilerimizin kullanımına sunmayı başardık.
İlk hedefimiz, müşterilerin ihtiyaçlarına en uygun araçları kolayca bulabilecekleri ve rezervasyonlarını hızlıca yapabilecekleri dijital bir platform oluşturmaktı. Renticar.com, bu fikrin hayat bulduğu nokta oldu.
Zafer Salman kimdir?
Zafer Bülent Salman, 1996 yılında İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi'nden mezun oldu ve 2001 yılında Amerikan Üniversitesi'nde uluslararası iş ve ekonomi politikaları üzerine eğitim aldı. Kariyerine 1996 yılında Renault Mais'te satış uzman yardımcısı olarak başladı; dağıtım ve programlama şefliği, ticari koordinasyon müdürlüğü, Marmara Bölgesi Müdürlüğü, Türkiye Filo ve Kurumsal Satış Direktörlüğü gibi roller üstlendi. 21 Ocak 2019'dan itibaren Garenta ve ikinciyeni.com markalarının satış direktörlüğü görevini üstlendi. 2021 yılında araç kiralama sektöründe yenilikçi bir yaklaşım sunan RentiCar markasını kurdu.
